Homosistein Nedir? Homosistein Yüksekliği Neden Olur?

Son dönemde metabolik sağlık, vitamin düzeyleri ve kardiyovasküler risk değerlendirmeleriyle birlikte adı daha sık duyulan testlerden biri homosistein testidir.

Peki homosistein nedir? Homosistein neden yükselir? B12 ve folat ile ilişkisi nedir? Homosistein yüksekliği kalp-damar sağlığı açısından ne ifade eder?

Homosistein, vücutta metiyonin adı verilen aminoasidin metabolizması sırasında oluşan bir aminoasittir. Normal metabolik süreçte homosisteinin dönüştürülmesinde özellikle B12 vitamini, B6 vitamini ve folat (B9) rol oynar.

Bu metabolik süreçlerin etkilenmesi kandaki homosistein düzeyinin yükselmesine neden olabilir.

Homosistein Testi Nedir?

Homosistein testi, kandaki homosistein düzeyini ölçen bir laboratuvar testidir.

Kan örneğinden çalışılır. Özellikle B12 ve folat metabolizmasının değerlendirilmesinde ve bazı klinik durumların araştırılmasında kullanılabilir.

Bulgu Laboratuvarı'nda homosistein testi 2 saatte sonuçlanmaktadır.

Homosistein Neden Yükselir?

Homosisteinin vücutta metabolize edilmesinde B12, B6 ve folat önemli rol oynar.

Bu nedenle homosistein yüksekliği görüldüğünde vitamin metabolizması da değerlendirmede dikkate alınabilir.

Homosistein yüksekliği;

• B12 vitamini eksikliği,
• Folat (B9) eksikliği,
• B6 vitamini ile ilişkili durumlar,
• Böbrek fonksiyonlarındaki değişiklikler,
• Tiroid fonksiyonları,
• Bazı ilaçların kullanımı,
• Sigara kullanımı,
• Yaş,
• Bazı genetik özellikler

gibi farklı faktörlerle ilişkili olabilir.

Bu nedenle yüksek bir homosistein sonucu tek başına değerlendirilmemelidir.

Homosistein ile B12 Arasındaki İlişki Nedir?

B12 vitamini, homosistein metabolizmasında önemli rol oynar.

Homosisteinin vücutta başka maddelere dönüştürülmesi sırasında B12 vitaminine ihtiyaç duyulur.

B12 yetersizliğinde bu metabolik süreç etkilenebilir ve kandaki homosistein düzeyi yükselebilir.

Bu nedenle homosistein yüksekliği değerlendirilirken B12 düzeyi de incelenebilecek önemli laboratuvar parametrelerinden biridir.

Homosistein ile Folat Arasındaki İlişki Nedir?

Folat, yani B9 vitamini, homosistein metabolizmasında görev alan temel vitaminlerden biridir.

Folat yetersizliği durumunda homosisteinin metabolik dönüşümü etkilenebilir ve kandaki homosistein düzeyi yükselebilir.

Bu nedenle homosistein, B12 ve folat değerleri bazı durumlarda birlikte değerlendirilebilir.

Homosistein ile B6 Vitamini Arasında İlişki Var mı?

Evet.

B6 vitamini de homosisteinin vücuttaki metabolik yollarından birinde görev alır.

Dolayısıyla homosistein metabolizması yalnızca B12 ve folattan oluşan bir süreç değildir. B6 vitamini de bu metabolik döngünün bir parçasıdır.

Homosistein ve Kalp-Damar Sağlığı Arasında İlişki Var mı?

Homosisteinin son dönemde daha fazla araştırılmasının nedenlerinden biri de kardiyovasküler sağlıkla ilişkisidir.

Yüksek homosistein düzeyleri kardiyovasküler hastalıklar ve damar sağlığıyla ilişkilendirilmiştir.

Ancak burada önemli bir ayrım vardır:

Homosistein tek başına bir kalp-damar hastalığı tanı testi değildir.

Kardiyovasküler risk değerlendirmesi yalnızca tek bir kan sonucuna göre yapılmaz. Yaş, kan basıncı, sigara kullanımı, diyabet, aile öyküsü, kolesterol ve diğer lipid parametreleri gibi birçok faktör birlikte değerlendirilir.

Homosistein de gerekli görülen durumlarda bu değerlendirmeye ek bilgi sağlayabilecek laboratuvar parametrelerinden biri olabilir.

Kolesterol Normal Olsa Homosistein Yüksek Olabilir mi?

Evet.

Kolesterol ve homosistein birbirinden farklı biyolojik parametrelerdir.

Total kolesterol, LDL kolesterol veya diğer lipid değerlerinin normal olması homosistein düzeyinin de mutlaka normal olacağı anlamına gelmez.

Aynı şekilde yüksek homosistein sonucu da kişinin mutlaka yüksek kolesterole sahip olduğunu göstermez.

Bu nedenle farklı laboratuvar parametrelerinin neyi değerlendirdiğini birbirinden ayırmak önemlidir.

Homosistein ile Lipoprotein(a) Aynı Şey mi?

Hayır. Homosistein ve Lipoprotein(a) [Lp(a)] birbirinden farklıdır.

Lipoprotein(a), lipid ve lipoprotein metabolizmasıyla ilişkili bir parametredir.

Homosistein ise aminoasit metabolizmasıyla ilişkilidir ve B12, B6 ve folat metabolizmasıyla yakın ilişki gösterir.

Her ikisinin de kardiyovasküler sağlık değerlendirmelerinde adı geçebilse de aynı testi veya aynı biyolojik süreci ifade etmezler.

Homosistein Yüksekliği Belirti Verir mi?

Homosistein yüksekliğine özgü, kişinin doğrudan “homosisteinim yüksek” diyebileceği tek bir belirti bulunmaz.

Homosistein yüksekliğinin altında B12 veya folat eksikliği gibi bir durum bulunuyorsa, belirtiler bu durumlarla ilişkili olabilir.

Bu nedenle homosistein yüksekliği çoğunlukla kan testi sonucunda saptanan bir laboratuvar bulgusudur.

Homosistein Testi Neden İstenir?

Homosistein testi kişinin klinik durumuna göre farklı nedenlerle istenebilir.

Örneğin;

• B12 veya folat eksikliğinin değerlendirilmesinde,
• Vitamin metabolizmasının daha ayrıntılı incelenmesinde,
• Homosistein metabolizmasını etkileyebilecek durumların araştırılmasında,
• Gerekli görülen kişilerde kardiyovasküler risk değerlendirmesine ek bilgi sağlamak amacıyla

homosistein testi kullanılabilir.

Testin neden istendiği ve sonucunun ne anlama geldiği kişinin diğer laboratuvar bulgularıyla birlikte değerlendirilmelidir.

Homosistein Testi Nasıl Yapılır?

Homosistein testi kan örneğinden yapılır.

Laboratuvarda alınan kan örneğinde homosistein düzeyi ölçülür.

Bulgu Laboratuvarı'nda homosistein testi 2 saatte sonuçlanmaktadır.

Homosistein Kaç Olmalı?

Homosistein sonucu değerlendirilirken laboratuvarın kullandığı yöntem, referans aralığı ve kişinin klinik durumudikkate alınmalıdır.

Bu nedenle internette görülen tek bir değeri herkes için “ideal homosistein değeri” olarak değerlendirmek doğru değildir.

Sonuç, test raporunda belirtilen referans değerlerle ve kişinin diğer bulgularıyla birlikte ele alınmalıdır.

Homosistein Yüksek Çıkarsa Ne Anlama Gelir?

Yüksek bir homosistein sonucu tek başına belirli bir hastalığın bulunduğu anlamına gelmez.

Homosistein yüksekliğinin arkasında farklı nedenler bulunabileceği için değerlendirmede;

• B12,
• Folat,
• Böbrek fonksiyonları,
• Tiroid fonksiyonları,
• Kullanılan ilaçlar ve takviyeler,
• Kişinin klinik özellikleri

gibi farklı faktörler dikkate alınabilir.

Bu nedenle yalnızca homosistein sonucuna bakılarak neden hakkında kesin bir sonuca varılmamalıdır.

MTHFR ile Homosistein Arasında İlişki Var mı?

MTHFR, folat ve homosistein metabolizmasında görev alan bir enzimi kodlayan gendir.

Bazı genetik varyantlar homosistein metabolizmasını etkileyebilir.

Ancak homosisteinin yüksek bulunması tek başına kişide bir MTHFR varyantı bulunduğunu göstermez.

Homosistein yüksekliğinin B12 ve folat eksikliği, böbrek fonksiyonları, bazı ilaçlar ve farklı faktörler dahil olmak üzere birçok olası nedeni bulunabilir.

Homosistein ile Birlikte Hangi Testlere Bakılabilir?

Homosisteinin neden değerlendirildiğine göre farklı laboratuvar testleri birlikte istenebilir.

Vitamin metabolizması açısından:
B12 vitamini ve folat

Böbrek fonksiyonları açısından:
Kreatinin ve diğer böbrek fonksiyon testleri

Tiroid açısından:
TSH ve gerektiğinde diğer tiroid testleri

Kardiyovasküler değerlendirmede:
Total kolesterol, LDL kolesterol, HDL kolesterol, trigliserid ve kişinin durumuna göre diğer lipid parametreleri

Hangi testlerin gerekli olduğu kişinin değerlendirilme nedenine göre değişebilir.

Homosistein Testi ile B12 Testi Aynı Şey mi?

Hayır.

B12 testi kandaki B12 vitamini düzeyini, homosistein testi ise kandaki homosistein düzeyini ölçer.

Ancak B12 vitamini homosistein metabolizmasında görev aldığı için iki test arasında biyolojik bir ilişki vardır.

Bu nedenle bazı durumlarda B12 ve homosistein sonuçları birlikte değerlendirilebilir.

Homosistein Testi ile Folat Testi Aynı Şey mi?

Hayır.

Folat testi folat düzeyini ölçerken homosistein testi kandaki homosistein düzeyini ölçer.

Folatın homosistein metabolizmasında görev alması nedeniyle folat yetersizliği homosistein yüksekliğiyle ilişkili olabilir.

Ankara'da Homosistein Testi

Bulgu Laboratuvarı, Ankara Çankaya, Kavaklıdere, Bestekar Sokak'ta, Tunalı Hilmi Caddesi çevresinde laboratuvar hizmeti vermektedir.

Homosistein Testi
Örnek: Kan
Sonuç süresi: 2 saat

Homosisteinin yanı sıra B12, folat ve farklı vitamin, metabolizma ve kardiyovasküler değerlendirmelerde kullanılan laboratuvar testleri hakkında da bilgi alınabilir.

Bulgu Laboratuvarı
Dr. Murat Erhan – Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı
Bestekar Sokak No:78/3-4
Kavaklıdere, Çankaya / Ankara

Homosistein Hakkında Sık Sorulan Sorular

Homosistein nedir?

Homosistein, vücutta metiyonin metabolizması sırasında oluşan bir aminoasittir. Metabolizmasında özellikle B12, B6 ve folat rol oynar.

Homosistein neden yükselir?

B12 ve folat eksikliği, B6 vitaminiyle ilişkili durumlar, böbrek ve tiroid fonksiyonları, bazı ilaçlar, sigara kullanımı, yaş ve bazı genetik faktörler homosistein düzeyini etkileyebilir.

B12 eksikliği homosisteini yükseltir mi?

B12 vitamini homosistein metabolizmasında görev aldığı için B12 eksikliğinde homosistein düzeyi yükselebilir.

Folat eksikliği homosisteini yükseltir mi?

Evet. Folat homosistein metabolizmasında görev alır ve folat yetersizliği yüksek homosistein düzeyleriyle ilişkili olabilir.

Homosistein yüksekliği kalp hastalığı anlamına mı gelir?

Hayır. Yüksek homosistein düzeyleri kardiyovasküler hastalıklarla ilişkilendirilmiştir ancak homosistein tek başına kalp hastalığı tanısı koyan bir test değildir.

Kolesterol normalken homosistein yüksek olabilir mi?

Evet. Kolesterol ve homosistein farklı biyolojik parametrelerdir. Birinin normal olması diğerinin de mutlaka normal olacağı anlamına gelmez.

Homosistein ile Lipoprotein(a) aynı mı?

Hayır. Homosistein aminoasit metabolizmasıyla, Lipoprotein(a) ise lipid ve lipoprotein metabolizmasıyla ilişkili farklı parametrelerdir.

Homosistein yüksekliği MTHFR olduğu anlamına gelir mi?

Hayır. Homosistein yüksekliğinin birçok farklı nedeni olabilir. Tek başına yüksek homosistein sonucu MTHFR genetik varyantı bulunduğunu göstermez.

Homosistein testi hangi örnekten yapılır?

Homosistein testi kan örneğinden yapılır.

Homosistein testi kaç saatte çıkar?

Bulgu Laboratuvarı'nda homosistein testi 2 saatte sonuçlanmaktadır.

Sonuç

Homosistein, B12, B6 ve folat metabolizmasıyla yakından ilişkili bir aminoasittir.

Homosistein yüksekliği vitamin eksikliklerinden böbrek ve tiroid fonksiyonlarına kadar farklı faktörlerle ilişkili olabilir. Aynı zamanda yüksek homosistein düzeyleri kardiyovasküler sağlık açısından da araştırılan laboratuvar bulgularından biridir.

Ancak homosistein tek başına bir hastalık tanısı koymaz. Sonucun diğer laboratuvar bulguları ve kişinin klinik durumu ile birlikte değerlendirilmesi önemlidir.

Bulgu Laboratuvarı'nda homosistein testi kan örneğinden çalışılmakta ve 2 saatte sonuçlanmaktadır.